نشانه های اتمام زغال موتور تردمیل

تردمیل پیش از این که از کار بیفتد، چند علامت هشدار نشان می دهد، اما همه آن ها به معنای کاهش زغال موتور نیستند. در موتورهای این چنینی، قطعه ای به نام زغال کربنی دائما با کموتاتور در تماس است و جریان برق را به بخش چرخان موتور منتقل می کند. این تماس مداوم، باعث ساییده شدن زغال شده و وقتی سطح تماس دیگر کافی نباشد، انتقال جریان هم کیفیت قبل را ندارد. در نتیجه افت قدرت، نوسان دور موتور، افزایش جرقه، داغ شدن موتور یا حتی توقف را تجربه خواهید کرد.

خلاصه نشانه های اتمام زغال موتور تردمیل

نشانه	آن چه مشاهده می کنید
کاهش قدرت موتور	تردمیل در سرعت یا فشار بالا کم می آورد
نوسان سرعت	سرعت ثابت نیست و لحظه ای کم و زیاد می شود
سخت روشن شدن موتور	موتور با تأخیر راه می افتد یا نیاز به چند بار استارت دارد
جرقه غیرعادی	از داخل موتور یا مسیر تهویه جرقه های قابل مشاهده ایجاد می شود
صدای غیرعادی	جیرجیر، تق تق یا صدای غیرمعمول از موتور شنیده می شود
خاموش شدن زیر فشار	در حالت راه رفتن یا دویدن ناگهان موتور متوقف می شود
داغ شدن بیش از حد	موتور نسبت به قبل سریع تر داغ می شود
کاهش طول زغال	هنگام بازدید، زغال به شکل محسوسی کوتاه شده است
آسیب ظاهری زغال	ترک، لب پریدگی، خردشدگی یا تغییررنگ دیده می شود

کند شدن تردمیل هم به تنهایی به معنی اتمام زغال نیست. خشکی یا سفتی تسمه، اصطکاک زیاد بین تسمه و تخته، اضافه بار، اشکال در سنسور سرعت، اتصالات و حتی برد کنترل موتور هم عملکرد این دستگاه را مختل می کند. در واقع بررسی دلایل کم شدن سرعت تردمیل هم کمک می کند تا بدانیم افت سرعت واقعا از موتور و زغال ناشی شده یا از بخش دیگری از دستگاه.

1- کاهش محسوس قدرت تردمیل هنگام استفاده

شاید موتور دیگر مانند گذشته توان نگه داشتن سرعت را نداشته باشد. مثلا تردمیل در حالت بدون بار یا هنگام راه رفتن ارام ظاهرا مشکلی ندارد، اما وقتی وزن فرد روی تسمه قرار بگیرد یا سرعت بیشتر شود، دستگاه تحت فشار قرار می گیرد. فرسودگی زغال باعث می شود تماس الکتریکی با کموتاتور به حد کافی پایدار نباشد و توان موثر موتور کم شود. این حالت در تردمیل معمولا به شکل های زیر دیده می شود:

• سرعت تنظیم شده روی نمایشگر با سرعت واقعی تسمه همخوانی ندارد.
• هنگام دویدن، تسمه توان حفظ سرعت را از دست می دهد.
• موتور در فشار بیشتر، صدای سنگین تر یا رفتار ناپایدار پیدا می کند.
• دستگاه در حالت سبک خوب کار می کند اما با افزایش فشار ضعیف می شود.

2- کم و زیاد شدن سرعت بدون تغییر تنظیمات

وقتی سرعت تردمیل را روی مقدار مشخصی قرار می دهید، انتظار دارید تسمه تا حد امکان با همان سرعت به حرکتش ادامه دهد. اگر بدون تغییر تنظیمات، سرعت به طرز عجیبی بالا و پایین شود، فرسودگی زغال و قطع و وصل شدن نامنظم جریان از احتمالات است. در این شرایط، جریان الکتریکی ناپایدار شده و دور موتور هم تحت تاثیر قرار می گیرد.

• سرعت برای چند ثانیه افت می کند و دوباره برمی گردد.
• نوسان بیشتر هنگام وارد شدن وزن روی تسمه اتفاق می افتد.
• موتور به جای صدای یکنواخت، صدایی ناپایدار پیدا می کند.
• گاهی مشکل در سرعت های پایین کمتر و در سرعت های بالا بیشتر دیده می شود.

3- سخت روشن شدن یا دیر راه افتادن تردمیل

بعد از فرمان استارت در موتور سالم، موتور باید بدون مکث غیر عادی چرخش داشته باشد. اگر گاهی موتور روشن نمی شود، با تاخیر راه می افتد یا برای شروع حرکت به چند بار تلاش نیاز دارد، زغال ممکن است فرسوده باشد. در این شرایط، به موارد زیر دقت کنید:

• آیا مشکل روشن شدن همیشگی است یا گاهی اتفاق می افتد؟
• آیا بعد از چند بار استارت موتور بالاخره راه می افتد؟
• آیا همزمان صدای جرقه یا صدای غیرمعمول از محفظه موتور شنیده می شود؟
• آیا مشکل بعد از گرم شدن موتور بیشتر می شود؟

4- جرقه زدن غیر عادی موتور

مقداری جرقه در موتورهای زغالی در هنگام کار شاید رخ دهد، زیرا زغال و کموتاتور در فرآیند انتقال جریان دائما با هم در تماس هستند. مسئله زمانی جدی است که جرقه بیش از حالت معمول باشد، شدت آن بیشتر شود یا از داخل محفظه موتور به وضوح دیده شود. با فرسودگی زغال، تماس آن با کموتاتور ضعیف تر شده و احتمال ایجاد جرقه بیشتر می شود.

• جرقه ها نسبت به گذشته بزرگ تر یا پرتعدادتر شده اند.
• داخل محفظه موتور نورهای لحظه ای بیشتری دیده می شود.
• جرقه همراه با صدای ریز ترک مانند یا تق تق است.
• سطح کموتاتور نیز ممکن است در اثر ادامه این وضعیت آسیب ببیند.

5- صداهای غیر عادی موتور مانند جیرجیر

تردمیل در زمان کار صدای مشخصی دارد، اما تغییر ناگهانی صدای موتور نباید نادیده گرفته شود. صدای غیر عادی می تواند حاصل تماس نامناسب زغال، فرسایش نامتقارن، مشکل کموتاتور یا حتی ایرادهای مکانیکی همچون بلبرینگ باشد.

• صدای جیرجیر از محدوده موتور می آید.
• صدای تق تق با چرخش موتور تکرار می شود.
• با افزایش سرعت، صدای غیرعادی بیشتر می شود.
• ممکن است صدای جدید همراه با افت قدرت ظاهر شود.

6- خاموش شدن تردمیل با فشار بیشتر

گاهی تردمیل در حالت بدون بار مشکلی ندارد، اما همین که روی آن راه بروید، سرعت افت کند یا موتور متوقف گردد. این رفتار شاید نشانه کاهش توان موتور به علت تماس نامناسب زغال باشد. هر چقدر بار بیشتر شود، موتور باید گشتاور بیشتری ایجاد کند. اگر زغال به خاطر فرسودگی نتواند جریان را به شکل پایدار انتقال دهد، افت توان در این شرایط بیشتر خودش را نشان می دهد. فرسوده شدن برس ها به کاهش گشتاور و توقف موتور منجر خواهد شد.

• تردمیل در حالت بدون نفر بهتر کار می کند.
• هنگام راه رفتن سرعت ناگهان افت می کند.
• در سرعت بالا توقف موتور بیشتر رخ می دهد.
• پس از چند دقیقه استفاده، احتمال بروز مشکل افزایش پیدا می کند.

7- داف شدن بیش از حد موتور

حرارت از دیگر نشانه هایی است که در کنار سایر علائم باید جدی بگیرید. تماس ضعیف زغال با کموتاتور منجر به افزایش تلفات الکتریکی، جرقه و تولید حرارت می شود. فرسودگی برس ها نیز بازده موتور را کم کرده و دمای کاری را زیاد می کند. نشانه های زیر در این خصوص ارزش بررسی دارند:

• موتور نسبت به گذشته در مدت کوتاه تری داغ می شود.
• بوی غیرعادی یا بوی سوختگی از محفظه موتور احساس می شود.
• کاهش قدرت همراه با افزایش دما اتفاق می افتد.
• مشکل بعد از چند دقیقه کار بیشتر می شود.

8- کوتاه شدن قابل مشاهده زغال موتور

پیش تر هم گفته شده که زغال قطعه ای مصرفی است و به خاطر تماس مداوم با کموتاتور به تدریج کوتاه می شود. وقتی طول آن به حد تعیین شده برسد، باید عوض شود. زغال هایی که تقریبا تا نصف طول اولیه خود فرسوده شده اند یا ترک، شکستگی، لب پریدگی و سایش نامتقارن دارند، نیاز به تعویض دارند. هنگام بازدید، این موارد را بررسی کنید:

• زغال بیش از حد کوتاه شده باشد.
• سطح زغال ترک خورده یا خرد شده باشد.
• فنر نگهدارنده تغییررنگ داده یا آسیب دیده باشد.
• زغال به صورت یکدست ساییده نشده باشد.
• آثار سوختگی یا دوده غیرعادی دیده شود.

9- بوی سوختگی همراه با افت عملکرد

اگر بوی سوخته همراه با جرقه، افت قدرت یا داغی موتور ظاهر شود، احتمالا مشکل در مجموعه زغال و کموتاتور است. تماس ضعیف و جرقه های مکرر، حرارت ایجاد کرده و به سطح کموتاتور آسیب می زند.

عمر زغال موتور تردمیل چقدر است؟

برای عمر زغال موتور نمی توان یک عدد ثابت را تعیین کرد. مقدار سایش به نوع موتور، مدت استفاده، بار کاری، شرایط تهویه، اصطکاک و کیفیت خود زغال وابسته است. کارشناسان عمر معمول برس های موتور را حدود 1000 تا 5000 ساعت استفاده اعلام کرده اند که البته9 برای همه موتورهای تردمیل یکسان نیست و به مشخصات سازنده موتور بستگی دارد.

قبل از تعویض زغال چه چیزهایی را بررسی کنیم؟

• برق ورودی و اتصالات موتور بررسی شود.
• ببینید تسمه خشکی، سفتی یا اصطکاک زیاد دارد یا نه.
• وضعیت سنسور سرعت کنترل شود.
• محفظه موتور از نظر گردوغبار و آلودگی بررسی شود.
• زغال ها از نظر طول، ترک، شکستگی و سایش نامنظم بررسی شوند.
• سطح کموتاتور از نظر سوختگی، شیار، خوردگی یا آسیب بررسی شود.
• در صورت وجود جرقه شدید، بوی سوختگی یا داغ شدن غیرعادی، استفاده از دستگاه متوقف شود.

سخن پایانی

خرابی زغال موتور تردمیل با وجود کوچک بودنش، خودش را به شکل یک مشکل بزرگ در عملکرد کل دستگاه نشان می دهد. افت قدرت، نوسان سرعت، سخت روشن شدن، جرقه، صدای غیر عادی، داغ شدن و خاموش شدن زیر فشار زمانی ارزش بررسی فراوان دارند که چند علامت با هم ظاهر شوند. وقتی جرقه شدید یا بوی سوختگی نیز به علائم اضافه شوند، تعمیر باید توسط تکنسین انجام شود.